Sadik Alfraji roert grote levensvragen aan
by Mark van de Voort – Brabants Dagblad
‘Dear Rilke, We Are All Travellers!’ De mens legt grote afstanden af met zijn lichaam maar ook met zijn ziel. Maar wat blijft er over van onze identiteit, wie zijn we werkelijk en waar gaan we naartoe? Filosofische bespiegelingen die ten grondslag liggen aan de kunst van de Irakese/Nederlandse kunstenaar Sadik Kwaish Alfraji.
Eind 2007 baarde hij al opzien met de spraakmakende installatie ‘Born April 9th’ in het SM’s Den Bosch. Een hoogstpersoonlijke video-installatie waarmee hij de verschrikkingen van de oorlog in Irak voor zichzelf op een aangrijpende wijze verbeeldt. Nu is hij terug in Den Bosch en zijn er recente doeken en een nieuwe video-installatie in Galerie Majke Hüsstege te zien. Alfraji’s werk is nu nog meer naar binnengekeerd. Het werk dat hij in Hüsstege toont is van een pure poëzie en de soms zo gruwelijke realiteit wordt met meer bezinning tegemoet getreden. Alfraji roert de grote levensvragen aan.
De openingszin van zijn statement bij de expositie luidt: ‘To be a traveller is to be somewhere between departure and arrival’. De reis is belangrijker dan het doel. De poëzie van Rainer Maria Rilke blijft voor Alfraji een leidraad. ”Met name zijn gedichtencyclus de Duino Elegies raakt me diep. Rilke schreef over Picasso en zijn schilderijen van acrobaten en clowns. Droevige portretten van thuisloze mensen die ergens vandaan komen en ergens naar toe gaan”, vertelt de kunstenaar. ”Ons bestaan is een eindeloze reis. Eén grote levenscyclus waar niemand aan ontsnapt. We reizen continu en altijd staan we ergens tussenin. Het doel van ons leven lonkt maar we weten niet of we het ooit bereiken.” Zijn driedelige installatie ‘Dear Rilke, We Are All Travellers!’ spreekt wat dat betreft boekdelen. Op een groot videoscherm en twee monitoren zien we een identiek, absurdistisch tafereel. Een man gekleed in steriel wit verfkostuum verschuilt zich in een hoekje van zijn appartement. Hij maakt buigingen op zijn stoel of draait doelloos rond, alsmaar de zin ‘Dear Rilke, We Are All Travellers!’ herhalend. Een man zonder eigenschappen die een uitzichtloos bestaan voor zichzelf heeft uitgestippeld. De reis lijkt aanstaande maar hij wordt nooit gemaakt. Een staat van limbo tussen vertrekken en aankomen, uitstellen en verwerkelijken. Zijn schilderijen ademen eenzelfde sfeer. Sobere en breekbare voorstellingen met inkt op rijstpapier. Peinzende mensfiguren die eindeloos wachten op wat komen gaat. ‘I am just tired’, ‘Looking at nothing’ en ‘The door should be somewhere’ zijn enkele van de veelzeggende titels. Ontwortelde mensen radeloos op zoek naar betekenis in hun leven. Sadik Kwaish Alfraji overtreft zichzelf met deze ontroerende gevoelvolle voorstellingen, een troostend portret van een naar inzicht smachtende mensheid.
‘Dear Rilke, We Are All Travellers!’ expositie van Sadik Kwaish Alfraji, t/m 12 oktober 2008, Galerie Majke Hüsstege, Verwersstraat 28 Den Bosch, wo t/m vr 11-17.30 uur, za 11-17 uur + zo 13-17 uur.
