Graag nodigen wij U uit voor deel III van het Tekening Festival met : Marlies Appel, Pieter Bijwaard, Rosemin Hendriks, Nour-Eddine Jarram, Juul Kraijer, Arno Kramer, Meinbert Gozewijn van Soest en Hans de Wit, op zaterdagmiddag 15 juni tussen 4 en 6 uur. Plus het geprolongeerde werk STATE van Anita Groener !
Witteveen visual art centre organiseert drie maanden lang een Tekeningen Festival, o.l.v. Arno Kramer.
Beschikbaar in de galerie: het Witteveen magazine #1 met teksten van Arno Kramer (en Diana Wind), waarin alle tekenaars uit hele festival worden besproken, 30 x 20 cm, met veel kleur-afbeeldingen, 16 pp. : € 1,-
Met artikelen over : Roland Sohier, Paul Klemann, Ron Amir, Cathelijn van Goor, Anita Groener, Geer van der Klugt, Stefan Kasper, Marleen Kappe, Nicole Schulze en Kim Streur, Marlies Appel, Pieter Bijwaard, Rosemin Hendriks, Nour-Eddine Jarram, Juul Kraijer, Arno Kramer, Meinbert Gozewijn van Soest en Hans de Wit
Marlies Appel
De delicate tekeningen van Marlies Appel op transparant papier, zijn enerzijds raadselachtig en anderzijds helder en poëtisch. De raadselachtigheid zit in de houding van de personen die iets suggereren waar je niet helemaal achterkomt. De vrouwen hebben een mate van anonimiteit omdat ze zich meestal afwenden van de kijker. De situaties waarin zij zijn geplaatst, soms loopt de figuur over in een attribuut als een tafel of een stoel, vergroten dat. De lineaire aanpak lijkt simpel. De gestalten krijgen immers hun vorm in een contour. Abstracte lijnvoering gaat samen met de uitbeelding van het vrouwenlichaam. Appel werkt weinig met schaduwpartijen waardoor de plasticiteit van haar vrouwen betrekkelijk blijft. Hoewel de scènes soms dramatisch ogen zijn zij eveneens van een zekere lichtheid. De vrouwen zijn poëtische ‘schaakstukken’ in een eenvoudig decor, dat in zijn geheel wel een bepaalde spanning oproept.
Pieter Bijwaard
Pieter Bijwaard werkt aan series tekeningen op hetzelfde formaat. Zijn werken op papier, met aquarel, potlood, drukinkt of collage, zijn tastende beelden die over het vlak lijken te schuiven tot ze bestendiging vinden op een bepaalde plek. Dikwijls concentreren de vormen zich aan de randen van het papier. Soms met vormen die deels over elkaar heen vallen, maar altijd wel de indruk wekkend dat ze uiteindelijk hun definitieve plek hebben gekregen. De cirkels en vierkanten zijn ‘zachtmoedig’ en meestel ingehouden van kleur. Als cirkels gedeeltelijk over elkaar schuiven lijken het zonsverduistering te zijn. Een enkele maal is ook het onderliggende papier gekleurd en wordt die indruk van sensibele en zachtheid versterkt.
Anita Groener
Geprolongeerd !Het werk van Anita Groener heeft mede zijn betekenis gekregen in de analyse van het proces dat ze zichtbaar maakt. Natuurlijk kun je enkelvoudige werken waarderen om hun visie, hun kwaliteit en hun sensibiliteit, maar toch worden reeksen tekeningen vaak vanuit een bepaalde stellingname gemaakt. Als voortdurend thema in haar werk komt de dialectiek van de ontwrichting van de mens in de hedendaagse geopolitieke realiteit aan de orde. In dit nieuwste werk hier in Witteveen, is de kern van deze dialoog onderzocht. De kern wordt gedefinieerd door trauma, door leed en verdriet, dat onvermijdelijk gelegen is in een collectief systeem (zoals familie, maatschappij, cultuur, religie, politiek, economie, geschiedenis, etc). De directe kracht die in het werk ligt heeft ook te maken met de voorkeur voor het gebruik van een monochromatisch palet van voornamelijk nuances zwart. In het grote wandwerk STATE, dat ter plekke wordt opgebouwd, heeft Groener bijna 2000 kleine silhouetjes met de hand gesneden uit zwart papier, en zijn deze met spelden op de muur geprikt. In de galerie ervaren we de installatie van veraf als abstract, de kern van het werk dient zich pas aan als we dichterbij komen en die honderden ‘personen’ ook onderscheiden. De ervaring van de kijker wordt bepaald door zijn positie, als getuige in een schouwspel. Een wonderbaarlijk beweging die, afhankelijk van het standpunt van de toeschouwer, tegelijkertijd esthetisch als schrijnend is.
Rosemin Hendriks
Rosemin Hendriks werkt al jaren aan een oeuvre waarin haar eigen gezicht het hoofdonderwerp is van de vaak erg grote tekeningen. Zij kan met een lijn zowel een krachtige vorm aangeven als een delicate zachtheid van waar die vorm over gaat. De lijn van een wang of kaak, is soms even herhaald waardoor er aarzeling in het definitieve beeld komt. Uiteindelijk is het totale zelfportretbeeld altijd krachtig en monumentaal. Het kijken naar een zelfportret geeft vaak in dat je verwacht dat er over de maker iets speciaals wordt onthuld. Waarom tekent iemand een zelfportret? Dat is zeker niet alleen ijdelheid, sterker nog soms lijkt het helemaal niets met ijdelheid te maken te hebben, maar zie je en voel je dat de maker ons iets anders wil laten zien. Het is een cliché om te zeggen dat we dat portret als de spiegel van iemands ziel kunnen zien, maar hoe vaak bevat een cliché niet gewoon de waarheid? De grote zelfportretten van Rosemin Hendriks hebben vooral iets anders te vertellen dan ijdelheid. Eigenlijk mag je dat woord in relatie tot haar werk vind ik niet gebruiken, omdat ik geloof dat het volstrekt bezijden de inhoud is. Hendriks heeft in de jarenlange verdieping op haarzelf, steeds kans gezien om het werk iets subtiels, maar ook wel geheimzinnigs, mee te geven. Het lijkt nooit om schoonheid te gaan bijvoorbeeld. Het lijkt vooral te gaan om de psyche en dus niet om de buitenkant maar juist om die binnenkant. Zij lijkt in staat om die binnenkant via het gegeven van het zelfportret zichtbaar te maken. Nooit is het werk behaagziek. Soms zelfs in zijn eerlijkheid ongemakkelijk. Soms werkt het melancholiek, maar net iets vaker roept het een zekere benauwdheid en angst op.
Nour-Eddine Jarram
Een van de origineelste tekenaars in Nederland, die zijn oorspronkelijke cultuur (de Marokkaanse) steeds tot basis, inzet en kracht in zijn eigen werk heeft gemaakt, is Nour-Eddine Jarram. Al decennia lang werkt hij gestaag aan een oeuvre dat inmiddels in veel collecties vertegenwoordigd is. In zijn verwijzingen in zijn tekeningen speelt hij een spel met het expliciete verbod in de Islamitische cultuur die de feitelijk afbeelding van de mens verbiedt. Bij Jarram bevindt een silhouet, dat duidelijk naar die mens verwijst, zich vaak in een landschappelijke of surreële omgeving. Het is niet alleen de opbouw van het beeld dat nogal onhollands is, vooral ook zijn kleurgebruik met pastels is dat. Vaak rijk, zeer gelaagd en op punten in details heel belangrijk. Je krijgt de indruk dat het beeld, ondanks die duidelijke basis van soms een landschap soms een silhouet, toch voornamelijk tijdens het tekenen zijn uiteindelijk vorm krijgt. Elke tekening is ook een open verhaal. Is een avontuur. En een zekere spanning tussen een idee en een verlangen naar bijvoorbeeld een onbestaand landschap en een onbestaande figuur. Doorleefd in het spel met Westerse en Marokkaanse elementen. Jarram voegt met dit rijke oeuvre veel toe aan de Nederlandse beeldende kunst.
Juul Kraijer
De feeërieke vrouwen die Juul Kraijer tekent, met houtskool, soms pastel en potlood, komen uit een ons niet bekende wereld, al kunnen we door die sprookjesachtige uitstraling wel een vermoeden ontwikkelen er dichtbij te komen. De tekeningen hebben iets verleidelijks, ze zuigen je het beeld binnen waarna je de fijnzinnig getekende details gaat zien. Kleine diertjes die een lichaam bedekken, vogels rond een staand naakt lichaam. Alles even liefdevol en met grote aandacht voor de toon van het werk getekend. De houdingen van de vrouwen in haar werk roepen vaak een spanning op, maar iets poëtisch blijft van ze af stralen. Ook in de portretten worden diertjes, meestal insecten op een gezicht getekend waardoor er een benauwd gevoel kan ontstaan. Dat wordt versterkt doordat de ondergrond soms zwart is. Haar vasthoudendheid in haar onderwerp, de steeds buitengewoon zorgvuldige en zachte manier van tekenen, de beheersing van elk formaat, van menshoog tot delicaat klein, vormen de belangrijkste kwalitatieve eigenschappen.
Arno Kramer
Diana Wind, directeur van het Stedelijk Museum Schiedam schreef in het boek bij de tentoonstelling All About Drawing over zijn werk: Arno Kramer is een tekenaar pur sang. Het gaat bij hem om wat er vanuit het handschrift ontstaat, zonder vooropgezet plan maar wel geleid door zijn hand. Dat kunnen teksten zijn, bijna altijd in het Engels, of rasterpatronen gecombineerd met figuratieve beelden opgezet in aquarel of potlood. De werken zijn telkens opgebouwd uit combinaties van materialen en technieken, abstractie en figuratie. De vlekken en uitlopers in de aquarelverf lijken spontaan, maar zoals alles in de tekeningen van Kramer zijn ze met lichte dwang gestuurd. Hij verbeeldt vaak kwetsbare wezens als herten, hazen, zwanen en naakte vrouwen. Door hen enerzijds in onaangename ruimtes te plaatsen, achter rasters of juist onbeschermd in het geabstraheerde bos of anderzijds met abstractere elementen te combineren ontstaat een gevoel van ongemak. Het wringt, en Kramer blijft op die manier ver weg van sentiment.
Mienbert Gozewijn van Soest
Dat de mens in het werk van Mijnbert Gozewijn van Soest vrijwel altijd de hoofdrol speelt is een understatement. Zijn benadering in veelal allerlei maten van tekeningen is buitengewoon expressief en direct. Hij krast en meandert over het papier dat het een lieve lust is, maar weet bijzonder goed waar het in de tekeningen uiteindelijk naar toe moet. Vertwijfeling, agressie, angst, schrik, teruggetrokkenheid zijn wel begrippen die op het werk van toepassing zijn. In de serie Substitute Heads lukt het je niet direct om als kijker direct te achterhalen of de kunstenaar ons bekende personen verbeeldt of dat hij het hoofd als metafoor voor iets hogers ziet. Dat er ‘iets aan de hand’ is is evident en de uitstraling van de veelal donkere personages is die van bedreiging, maar tegelijkertijd wellicht ook van de bedreigde. Het gaat de kunstenaar natuurlijk ook niet om gelijkenis, maar hij wil iets te weeg brengen dat niet blijft steken in het idee dat ‘slechts’ een persoon, mogelijk in verwarring wordt verbeeld. In het zwart dat de kunstenaar als materiaal gebruikt leeft het ook. Zien we soms een delicatere lijn die een contour aangeeft en vermoed je ineens toch enige gelijkenis met een politiek figuur.
Hans de Wit
De tekening is het medium dat de kunst als het ware het meest onttovert. Meestal, want als je de werken van Hans de Wit goed bekijkt bekruipt je vaak een heel ander gevoel. Hij maakt juist nieuwe werkelijkheden zichtbaar. Mysteries ook, als een godheid tekent hij zijn specifieke wereld, die de raadselachtigheid van de natuur koppelt aan een fantasiearchitectuur. Er wordt mysterieus gedacht, maar ook magisch. We kunnen ons over veel verbazen wat Hans de Wit ons in dat conglomeraat van beelden voorschotelt, feit blijft dat alles met de grootste precisie en technische vaardigheid is uitgevoerd. Toch is deze techniek niet wat overheerst. Dat blijft die bizarre beeldenwereld, waarvan je je overigens nauwelijks kunt voorstellen dat er te leven valt. Hier wordt een visie op microscopische beelden gekoppeld aan het grootsere wat architectuur heeft. Dimensies lijken niet te tellen in de logische zin. Ze worden pas weer logisch in die wereld van Hans de Wit. Het werk heeft ook, ondanks de complexiteit en beeldende directheid veel schoonheid in zich. De genuanceerde indruk die de tekenkunst van Hans de Wit maakt, kan alleen door onze verbeeldingskracht worden bewerkstelligd. De werkelijkheid in de tekeningen van Hans de Wit is de werkelijkheid van de maker, het is een beeld geworden dat aan de wereld is gegeven en waarvan mag worden aangenomen dat het iets bij kijkers te weeg brengt. Hij schept een wereld die volstrekt autonoom is en waarin je kunt dwalen tot je een ons weegt en nog krijg je er volledig vat op.












































